ΔΑΣΥΛΛΙΟ ΓΡΕΒΕΝΩΝ ΚΑΙ ΝΑΟΥΣΑ ΗΜΑΘΙΑΣ :Γράφει ο Μανώλης Βαλσαμίδης

 Με βάση τη ζώσα παράδοση και τις ιστορικές μαρτυρίες ξετυλίχθηκε στο Δασύλλιο Γρεβενών μια ιστορία που ενδιαφέρει τη Νάουσα.

Κάποια μέρα, βράδυ του 1806, έφτασαν συρόμενες αιχμάλωτες, δεμένες πίσω από τα άλογα των Αλβανών, πεζοπορούσες, δέκα – δεκαπέντε κοπέλες Ναουσαίες με προορισμό τον Αλή Πασά.

Η συνοδεία θα

διανυκτέρευε στο χωριό. Οι Αλβανοί έκλεισαν τις κοπέλες στην εκκλησιά της Αγίας Παρασκευής κι αυτοί θα διανυκτέρευαν στου Πούλιου το Χάνι. Μετά από ένα γερό δείπνο οι Αλβανοί το έριξαν στον ύπνο. Οι κοπέλες δεμένες στην εκκλησιά παρακαλούσαν την Αγία Παρασκευή να τις λευτερώσει. Λευτερώθηκε μία και ξεδέθηκαν όλες. Όταν οι δημογέροντες  που παρακολουθούσαν την κατάσταση και ο Πούλιος μαζί, άνοιξαν την πόρτα, οι κοπέλες όρμησαν για να φύγουν. Οδηγήθηκαν στο δάσος του «Παλιομονάστηρου», όπου κρύφτηκαν για αρκετές μέρες και όταν πέρασε ο κίνδυνος επέστρεψαν στη Νάουσα.

Οι Αλβανοί όταν διαπίστωσαν τη φυγή, στράφηκαν κατά του Πούλιου και των Δημογερόντων, τους οποίους ξυλοκόπησαν και κατά της Αγίας Παρασκευής, στην εικόνα της οποίας άδειασαν τα όπλα τους. Το ίδιο έκαναν και στο μαρμάρινο υπέρθυρο. Η εξοστρακισμένες όμως σφαίρες στο μάρμαρο της χαμηλής, παλιάς εκκλησιάς και προφανώς και θραύσματα μαρμάρου χτύπησαν στο πρόσωπο τους βέβηλους (μάτια, μύτες, αυτιά). Μανιασμένοι έβαλαν φωτιά στην εκκλησιά και έφυγαν. 

Κατά το εκκλησάκι του αγίου Αθανασίου συνάντησαν μια γυναίκα ψιλόλιγνη, μαυροφορεμένη (ήταν η Αγία Παρασκευή) που τους ορμήνευσε να γυρίσουν να σβήσουν τη φωτιά. Μαρτυρείται ότι επέστρεψαν, πήδηξαν το δάπεδο της εκκλησιάς, μετάνιωσαν για τη βέβηλη πράξη τους, έσβησαν τη φωτιά, άλειψαν το πρόσωπό τους με λάδι από την κανδήλα της εικόνας της Αγίας και έφυγαν για τα Γιάννενα.

Αφιέρωμα ευγνωμοσύνης δύο στεφάνια ασημένια στην Αγία με τα ονόματα των κοριτσιών σώζονταν στην εκκλησία μέχρι το 1885. Τα πήρε Γιαννιώτης χρυσικός που επαργύρωσε το Ευαγγέλιο του Ναού. Επίσης υπήρχαν αφιερώματα – ρούχα των Αλβανών, φουστανέλες και κάπες, μέχρι το 1920, που θάφτηκαν στα θεμέλια του νέου Ναού. 

ΠΗΓΕΣ: Αλέξανδρος Κ. Αδαμίδης. Το Δασύλλιο Νομού Γρεβενών. Φιλοπροοδευτική Ένωση Δασυλλιωτών η Αγία Παρασκευή, Θεσσαλονίκη 1989 σ. 36, Βασίλης Γ. Κολοβός, Ιστορίες και Τοπωνυμίες από το χωριό Δασύλλιο (Μαγέρη) Γρεβένων, Αθήνα 1999 σ. 35.

ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ: Αρχ. Πατήρ Αθηναγόρας Μπίρδας, Πρωτοσύγγελος Ι.Μ.Β.Ν. , Μήτρου Βασιλική και Μπαξεβάνου Βασιλική.

ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ: Βαλσαμίδης Στ. Εμμανουήλ, Η πάλη της Νάουσας με τον Αλή Πασά και οι ξένες δυνάμεις.