Δευτέρα 28 Σεπτεμβρίου 2026

Τάσος Καραμπατζός: "Η ανάπλαση του δημοτικού πάρκου της Νάουσας".Όταν δεν υπάρχει ίχνος ντροπής, αλλά απόλυτος ευτελισμός

   


Στη μελέτη ανάπλασης του Δημοτικού Πάρκου μεταξύ άλλων σημαντικών παρεμβάσεων, προβλέπονταν στην είσοδό του και μια καλλιτεχνική καινοτόμα μεταλλική

κατασκευή με έντονα σημειολογική αναφορά στη Θυσία των 13  Ηρωίδων της Νάουσας στους Στουμπάνους, που αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα γεγονότα της ιστορίας της πόλης μας. Για τον λόγο αυτό  το 2021 που εκπονούνταν η σχετική μελέτη,  κλήθηκε ο διακεκριμένος και καταξιωμένος Ναουσαίος καλλιτέχνης Νικόλας Μπλιάτκας να σχεδιάσει μια κρυπτο-εικόνα, όπου ο παρατηρητής αναζητεί να ανακαλύψει τη μορφή 10 περιστεριών. Υπάρχουν επίσης και άλλα 3 περιστέρια (δεκατρία στο σύνολο), σε διαφορετικό επίπεδο αλλά με σαφές περίγραμμα.

          Κάτω από την μεταλλική αυτή κατασκευή προβλέπονταν κατάλληλα καλλωπιστικά φυτά, τα οποία θα κοσμούσαν την όλη σύνθεση



, δημιουργώντας μια ολοκληρωμένη εικόνα υπό μορφή ΕΡΓΟΥ ΤΕΧΝΗΣ ΜΝΗΜΙΑΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ.

          Μια σοβαρή, καινοτόμα, τεχνικά- καλλιτεχνικά- πολιτισμικά τεκμηριωμένη ιδέα, κατάντησε να είναι ο ορισμός του «κιτς» και το άκρον άωτον της παραποίησης και του ευτελισμού της.

• Χρησιμοποιήθηκε χρυσή μπογιά για να φαίνεται δήθεν μεγάλης αξίας!

• Τα ποδαρικά στήριξης αφέθηκαν να είναι με το γκρι συντηρητικό αστάρι!

• Τα φυτά που φυτεύτηκαν με λάθος τρόπο μόνο περιμετρικά κάτω από τη μεταλλική κατασκευή ξεράθηκαν λίγο μετά τη φύτευσή τους!

• Δεν τοποθετήθηκε φωτισμός!

          Το  έργο της «ανάπλασης» ως γνωστόν, σχεδιάστηκε από την προηγούμενη δημοτική αρχή κάπου το 2021, ενώ η επόμενη (τωρινή)  κλήθηκε απλώς να το υλοποιήσει ως «συνεχιζόμενο» έργο, όπως δηλ. γίνεται σε όλους τους Δήμους.  Έτσι  τουλάχιστο  ήξερα κι  εγώ ότι γίνεται με την  εναλλαγή στον δημαρχιακό θώκο. Βέβαια, ότι η διοίκηση  Κουτσογιάννη  δεν  ήθελε το  συγκεκριμένο έργο,  ήταν  σαφές από την πρώτη μέρα που ανέλαβε, γι’ αυτό και την  εγκατάσταση του εργολάβου  την έκανε μετά από έναν ολόκληρο  χρόνο! Η λογική τους ήταν κάτι σαν το ….  «Φύγε κακό απ’ τα μάτια μου»! Και καθώς δεν το  πίστευαν το έργο, το άφησαν στην …τύχη του! Οι κακοτεχνίες, τα λάθη και το πενιχρό αποτέλεσμα της «ανάπλασης»  είναι οφθαλμοφανή. 

          Το αποκορύφωμα όμως της ελεεινής τους αντίληψης για την αξία του ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ και ΑΞΙΟΛΟΓΟΤΑΤΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ μας ΠΑΡΚΟΥ, είναι ότι κάτω από την προαναφερόμενη μεταλλική κατασκευή των «περιστεριών», τοποθετήθηκε ένας ΠΛΑΣΤΙΚΟΣ ΨΕΥΤΙΚΟΣ ΧΛΟΟΤΑΠΗΤΑΣ, δηλ.  …. πράσινα πατάκια ατάκτως ερριμμένα! 

          Μιας λοιπόν και ήταν έργο των προηγούμενων, εξ αρχής ήταν σαφής και ξεκάθαρη η διάθεση απαξίωσης και εξευτελισμού όλου του έργου (εργολάβοι και φορέας υλοποίησης-Δήμος Νάουσας), χωρίς ίχνος αυτοκριτικής, αδιαφορώντας για το αποτέλεσμα  αλλά και για το πώς  τελικά πρέπει να αξιοποιούνται οι κρατικοί και ευρωπαϊκοί  πόροι στα έργα που εγκρίνονται για   Δήμους της χώρας. 

           Η «ντροπή» με λίγα λόγια, είναι  μια έννοια  που επιβάλλεται να λειτουργεί ως κοινωνικός και προσωπικός ρυθμιστής. Μας κρατάει υπόλογους απέναντι στους άλλους και στον εαυτό μας. Όταν αυτός ο φραγμός γκρεμίζεται, οι πράξεις που ακολουθούν δεν έχουν πλέον κανέναν ηθικό αναστολέα, με αποτέλεσμα η απαξίωση να γίνεται εμφανής σε όλο της το μεγαλείο.

          Όταν  οι συντελεστές της κατασκευής ενός αξιόλογου και δαπανηρού δημόσιου έργου δεν διαθέτουν την αίσθηση της ντροπής (δηλαδή τον αυτοσεβασμό και το εσωτερικό ηθικό φίλτρο), τότε παύει να υπάρχει το όριο  που εμποδίζει την εμφάνιση του εξευτελισμού (της απόλυτης κατάπτωσης και  της γελοιότητας).

           Στην αρχαία Ελλάδα το αντίδοτο στην κοινωνική αποσύνθεση ήταν η Αιδώς (ο εσωτερικός φραγμός). Ο Αριστοτέλης στα «Ηθικά Νικομάχεια» ορίζει την «αιδώ» ως μια μεσότητα ανάμεσα στην καταφρόνηση των πάντων και τη δειλία. Αυτόν που έχει χάσει εντελώς την αιδώ, τον ονομάζει «αναίσχυντο» (αυτόν δηλαδή που δεν ντρέπεται για τίποτα). Η αναίδεια στην αρχαία Ελλάδα θεωρούνταν απόλυτη ηθική κατάπτωση.

    

          Στη σύγχρονη κοινωνία το αντίδοτο στην απαξίωση και τον ευτελισμό (και των δημοσίων έργων), είναι η λειτουργία και εφαρμογή  αυστηρών θεσμών, η διαφάνεια και η λογοδοσία  των υπευθύνων. Όταν δεν υπάρχει εσωτερική ντροπή, τότε πρέπει να επιβάλλεται ο εξωτερικός έλεγχος και οι δέουσες  κυρώσεις.


           Όταν  λοιπόν  από τη διαδικασία υλοποίησης Δημοσίων Έργων, απουσιάζει η ηθική ευθύνη απέναντι στο κοινωνικό σύνολο, το «μέτρο», ο επαγγελματικός αυτοσεβασμός, η προστασία του δημόσιου χρήματος  και ο φόβος της κατακραυγής (δηλαδή η ντροπή),  τότε δημιουργείται μια  άκρως προβληματική κατάσταση. 

           Στη συγκεκριμένη παρέμβαση -ανάπλαση του Δημοτικού Πάρκου Νάουσας, ανάδοχος και επιβλέποντες του έργου συναίνεσαν

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Τάσος Καραμπατζός: "Η ανάπλαση του δημοτικού πάρκου της Νάουσας".Όταν δεν υπάρχει ίχνος ντροπής, αλλά απόλυτος ευτελισμός

    Στη μελέτη ανάπλασης του Δημοτικού Πάρκου μεταξύ άλλων σημαντικών παρεμβάσεων, προβλέπονταν στην είσοδό του και μια καλλιτεχνική καινοτό...