«Κρίση και ιστορία-Σόλωνας και Λευιτικό».Γράφει ο Μανώλης Βαλσαμίδης

 Δεν αλλάζουν συμπεριφορές οι κατά περιόδους δανειστές. Στάδιο πρώτο: Πάρε λεφτά με φτηνό τόκο. Στάδιο δεύτερο:  Βάλε ενέχυρο την περιουσία σου, την ελευθερία σου και πάρε λεφτά, λεφτά να θέλεις. Στάδιο τρίτο: Πάρε ποινές, φτώχεια, πείνα, δυστυχία, φυλακή, εμείς θέλουμε τα λεφτά μας. Αλάνθαστο το εγχείρημα, αδίσταχτοι οι άνθρωποι, ζητούν και παίρνουν «αίμα».

Από θεολογικής πλευράς ο λόγος του Χριστού επιβεβαιώνει την πάγια τακτική των δανειστών: «συνδιαλλάγηθι» με τον αντίδικό σου όσο είσαι στο δρόμο προς το

δικαστήριο, «μήποτε σε παραδώ τω κριτή, και  ο κριτής σε παραδώ τω υπηρέτη, και εις φυλακήν βληθείση. Αμήν λέγω σοι, ου μη εξέλθης εκείθεν έως αποδώς τον έσχατον κοδράντην» Δεν θα βγεις από τη φυλακή ώσπου να πληρώσεις και το τελευταίο δίλεπτο (Ματθ. 5.26).

Ο Χριστός απευθυνόμενος προς τους ακρατές του, τους προτρέπει: «Αγαπάτε τους εχθρούς υμών και αγαθοποιείτε και δανείζετε «μηδέν απελπίζοντες» (Λουκά στ΄35), χωρίς να προσδοκούν κέρδη, ακόμη, χωρίς και την ελπίδα ότι θα πάρουν πίσω τα λεφτά τους.

Φαίνεται ξένη προς τα ανθρώπινα η διδασκαλία, αλλά είναι βαθειά ανθρώπινη. Προστατεύει από τα άκρα δανειζόμενο και δανειστή.  Ο Χριστός θέλει τον άνθρωπο να κινείται στον κύκλο Θεός, άνθρωπος. συνάνθρωπος. Χαρακτηριστική η παραβολή του Πονηρού δούλου (Ματθ. 18. 23-35). Του  χαρίστηκαν τα πάντα και αυτός για εκατό δηνάρια πάει να πνίξει τον σύνδουλό του! Η ανθρώπινη αντιμετώπιση αυτών των δύσκολων καταστάσεων προφυλάγει την Κοινωνική ειρήνη, αποτρέπει καταστάσεις «τυφλές», κατάλυση θεσμών, ανατροπές.

Στους λαούς, τώρα: Και εκεί ισχύουν τα ίδια. Λένε πολλοί για τους εμπερίστατους λαούς: Δεν φταίμε εμείς, ας πρόσεχαν. Να τιμωρηθούν προς παραδειγματισμό κι ας αφανιστούν! Π.χ οι Έλληνες. Ο κάθε νοήμων άνθρωπος, αναρωτιέται πού οδηγεί αυτή η ατέρμων κατάσταση της καταδίκης των Ελλήνων στη φτώχεια. Η γενιά μου έζησε πολλά. Δεν τα χωράει ο ανθρώπινος νους. Δεν γίνεται να πάμε προς τα εκεί χωρίς να χαρακτηρισθεί η Ευρωπαϊκή Κοινότητα Τύραννος. Ναι. Ανοίξτε τα πολιτικά του Αριστοτέλους: «Επιδίωξη της τυραννίας είναι να πτωχεύσουν οι πολίτες», «γι’ αυτό [ο τύραννος] τους παίρνει τα όπλα, φέρεται άσχημα στο πλήθος, βασανίζει τους πολίτες, εξαναγκάζοντάς τους να φεύγουν για άλλους τόπους» (Πολιτικά Βιβλίο V).

Πώς οι αρχαίοι λαοί αντιμετώπιζαν τέτοια φαινόμενα;

Στην Π. Δ. υπάρχει ο θεσμός του Ιωβηλαίου. Κάθε πενήντα χρόνια χαρίζονταν τα πάντα, επανέρχονταν τα κτήματα στους παλιούς τους κατόχους και η ζωή ξεκινούσε από την αρχή.

Στην Αθήνα έχουμε τη Σεισάχθεια του Σόλωνα. Έσεισαν το άχθος, το βάρος των αδυνάτων, οι νόμοι του Σόλωνος. Απέβαλαν από πάνω τους τα δυσβάσταχτα βάρη οι αδύνατοι Αθηναίοι και η πολιτεία ξαναβρήκε τον δρόμο της.

Και σε Ευρωπαϊκό και όχι μόνο επίπεδο, τα ζήσαμε. Μετά τον πόλεμο ποιος βοήθησε στην ανόρθωση της Γερμανίας; Αν το πηγαίναμε εκδικητικά, ποιος Γερμανός θα επιζούσε;

Ήλθε στην Ελλάδα η Καγκελάριος της Γερμανίας. Θετικό ότι πονάει για μας (;). Δεν  έδειξε όμως να ντρέπεται για τους επαχθείς όρους δανεισμού μας, που μεταφέρουν τον πλούτο μας στα θησαυροφυλάκια των δυνατών. Δεν είδε τις κακόβουλες βλέψεις των δικών της στις πλουτοπαραγωγικές πηγές της χώρας μας. Δεν άκουσε το πουλήστε τα νησιά σας...

Το πρόβλημα σήμερα είναι των δυνατών. Μάζεψαν όλο τον πλούτο στα συρτάρια τους. Δεν λειτουργεί η Κοινότητα διαιρεμένη σε λαούς πατρικίους και σε λαούς ανέστιους πληβείους. Θα εκραγεί. Υποχρεωτικά ο πλούτος πρέπει να επιστρέψει σε αυτούς από τους οποίους αφαιρέθηκε. Πολιτικές τιμωρίας, νομοτελειακά, είναι ιστορικό δεδομένο επιστρέφουν στο κεφάλι των τιμωρών. Οφείλουν χωρίς χρονοτριβή να λειτουργήσουν απορροφητές των ενδοκοινοτικών κραδασμών. Ήδη ψάχνονται οι εταίροι για εξισορροπητικούς μηχανισμούς (σύνοδος κορυφής). Σήμερα οι αδύνατοι έχουν το πάνω χέρι. Ώρα να προσέξουν οι δυνατοί.

Για μας, τους μίζερους, τους άθλιους …δουλειά σοβαρή για νοικοκύρεμα. Όχι άλλα λάθη.