Στην παλαιά πινακοθήκη του Μονάχου μπορεί κανείς να θαυμάσει μεταξύ άλλων την καλλιτεχνική ποιότητα δύο έργων του Πέτερ Πωλ Ρούμπενς που έχουν ως θέμα τους το ένα τον μεθυσμένο Σειληνό και την αρπαγή των θυγατέρων του Λυσίππου το δεύτερο.
Δεν θα σταθώ στην καλλιτεχνική ποιότητα των έργων, ισορροπία γραμμών, έκφραση προσώπων,
αρμονία χρωμάτων, αντιθέσεις κλπ. ούτε και στα δύο έργα αλλά στο ένα. Ακόμη, δεν θα ανοίξω το θέμα της εκμετάλλευσης της ελληνικής μυθολογίας από τους Ευρωπαίους ζωγράφους.Το θέμα που θα μας απασχολήσει, δεν γνωρίζω πόσο, θα είναι το πρόσωπο Σειληνός. Τι ήταν ο Σειληνός.
Στον πίνακά του ο Πέτερ Πωλ Ρούμπενς παριστάνει - παρουσιάζει τον Σειληνό ως ευτραφή γέρο, γυμνό, μεθυσμένο, σε κατάσταση αισθησιακής ευδαιμονίας, να πορεύεται παραπατώντας προς τα πού άραγε, περιβαλλόμενος από σατύρους σε έκσταση, άντρες και γυναίκες. Στα πόδια του μια γυναίκα, σαν να βγαίνει από το χώμα θηλάζει τα μικρά της. Αυτός ήταν ο Σειληνός;
Θα μου πείτε, φίλες και φίλοι: και τι μας νοιάζει;.
Μας νοιάζει και μας παρανοιάζει. Όσους νοιαζόμαστε για τον τόπο μας. Αν θεωρήσουμε ότι ο τόπος μας ήταν κάποτε Νυμφαίο, αν διαβάζουμε τον Ηρόδοτο που μας μιλάει για τον Μίδα, για τους κήπους του, οι κήποι προϋποθέτουν νερό, αν προσέξουμε στο μύθο ότι εδώ, στους κήπους του Μίδα κατά τη μακεδονική παράδοση συνελήφθη και γιατί συνελήφθη, ο Σειληνός, αν θυμηθούμε ότι στο Νυμφαίο της Μίεζας συνυπήρξαν Αριστοτέλης και Αλέξανδρος, το μέλος τούτο του θιάσου, ο Σειληνός και ο ρόλος του μας ενδιαφέρει.
Κάποτε βρεθήκαμε με τον Πυρσό στην Κίνα. Τα παιδιά, που πάντοτε μετά την πρώτη τους παράσταση με ρωτούσαν, τι βαθμό. κύριε, μου έκαναν την ίδια ερώτηση. Απάντησα με ερώτηση. Εσείς, τους είπα, με άριστα το εκατό με τι βαθμολογείτε την εμφάνιση σας. Συμπεράναμε ότι είχαμε δυνατότητες να ανεβούμε. Στη δεύτερη παράστασή μας κτυπήσαμε οροφή. Μου ζητήθηκε τότε από τους υπευθύνους της διοργάνωσης να κάνουμε μια παράσταση για τους εκπροσώπους των ΜΜΕ της Κίνας. Ο ενθουσιασμός των παιδιών, μεγάλος. Είχαμε. θυμάμαι, πρόβλημα με τον πρωτοχορευτή της Παπαδιάς. Ήρθε αυθόρμητα να τον αντικαταστήσει μέσος χορευτής. Είπα, ναι. Θυμάμαι τη Λένα, τη δασκάλα των χορών, να μου λέει «κ. Μανώλη, τρέμω». Της απάντησα: «Εγώ να δεις». Και χόρεψε ο μέσος χορευτής μια παπαδιά, μα τι παπαδιά!. Όλο χάρη, έκφραση, λεβεντιά.
Οι δημοσιογράφοι ζητούσαν να μάθουν τον μύθο της υπόθεσης. Τι κρύβεται πίσω από την παράδοσή μας.
Μύθος, σημαίνει λόγος. Μετά η έννοια ξέπεσε στο παραμύθι. Λαοί με παράδοση μπορούν να εκτιμούν τους μύθους. Άλλοι που δεν έχουν, θα ήθελαν να έχουν.
Εμείς, που έχουμε μύθους και τι μύθους και πόσους μύθους, οφείλουμε, αν μη τι άλλο, να τους ταυτοποιήσουμε. Κάτι μπορεί να βγει από αυτούς.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου